චාලක රසායනය

මෙය විෂය නිර්දේශයේ පිහිටන තැන

වසර 1 · වාරය 3

පුනරාවර්තනය සඳහා ප්‍රධාන කරුණු

සංක්ෂිප්ත, විභාගයට සූදානම් ප්‍රධාන කරුණු සමඟ චාලක රසායනය ඉක්මනින් පුනරාවර්තනය කරන්න

උ/පෙළ රසායන විද්‍යාව ගැන: උසස් පෙළ රසායන විද්‍යාව වර්ෂ දෙකක් හරහා භෞතික, අකාබනික සහ කාබනික රසායනය ආවරණය කරයි.

• ප්‍රතික්‍රියා සීඝ්‍රතාව යනු ඒකක කාලයකදී ප්‍රතික්‍රියක හෝ ඵල සාන්ද්‍රණයේ සිදුවන විපර්යාසයයි: සීඝ්‍රතාව = -d[ප්‍රතික්‍රියක]/dt = +d[ඵල]/dt.
• සීඝ්‍රතා සමීකරණය: සීඝ්‍රතාව = k[A]^m [B]^n, මෙහි k යනු සීඝ්‍රතා නියතය වන අතර m සහ n යනු A සහ B ප්‍රතික්‍රියක විෂයෙහි ප්‍රතික්‍රියා පෙළ වේ.
• ප්‍රතික්‍රියා පෙළ තීරණය කළ හැක්කේ ප්‍රායෝගික පරීක්ෂණ මඟින් පමණක් වන අතර තුලිත සමීකරණයේ සංගුණකවලින් ලබාගත නොහැක.
• ගැටුම් වාදයේ අවශ්‍යතා: ප්‍රතික්‍රියක අංශු ප්‍රමාණවත් චාලක ශක්තියකින් (E ≥ Ea, සක්‍රියන ශක්තිය) සහ නිවැරදි අවකාශීය දිශානතියකින් ගැටිය යුතුය.
• බහු-පියවර ප්‍රතික්‍රියා යාන්ත්‍රණයක සමස්ත සීඝ්‍රතා නියමය මන්දගාමී පියවර හෙවත් සීඝ්‍රතා නිර්ණායක පියවරට අනුරූප වේ.

Must know

• සීඝ්‍රතා නියතයේ (k) ඒකක: (mol dm⁻³)¹⁻ⁿ s⁻¹ (මෙහි n යනු සමස්ත ප්‍රතික්‍රියා පෙළ වේ).
• Arrhenius සමීකරණය: k = A e^(-Ea/RT) හෝ ln(k) = ln(A) - Ea/(RT). ln(k) එදිරිව 1/T ප්‍රස්ථාරයේ බෑවුම = -Ea/R වේ.
• උෂ්ණත්වය 10 °C කින් වැඩි කරන විට E ≥ Ea ශක්තිය සහිත අණු භාගය ඝාතීයව වැඩිවන බැවින් ප්‍රතික්‍රියා සීඝ්‍රතාව දළ වශයෙන් දෙගුණ වේ.

මූලාශ්‍රය: NIE G.C.E. (A/L) Chemistry Syllabus (Unit 8) & DoE Examination Guidelines

මුලින්ම මේවා ඉගෙන ගන්න

ඊළඟට යොමු වන්නේ

අදාළ මාතෘකා

විෂය නිර්දේශයේ