කර්මාන්ත, කෘෂිකර්මාන්ත සහ පරිසරයේ ක්ෂුද්‍රජීවී භාවිතය

මෙය විෂය නිර්දේශයේ පිහිටන තැන

වසර 2 · වාරය 3

පුනරාවර්තනය සඳහා ප්‍රධාන කරුණු

සංක්ෂිප්ත, විභාගයට සූදානම් ප්‍රධාන කරුණු සමඟ කර්මාන්ත, කෘෂිකර්මාන්ත සහ පරිසරයේ ක්ෂුද්‍රජීවී භාවිතය ඉක්මනින් පුනරාවර්තනය කරන්න

උ/පෙළ ජීව විද්‍යාව ගැන: උසස් පෙළ ජීව විද්‍යාව අණුක මට්ටමේ සිට පරිසර පද්ධති මට්ටම දක්වා ජීවය අධ්‍යයනය කරයි.

• ක්ෂුද්‍රජීවීන්ගේ ඉහළ පරිවෘත්තීය විවිධත්වය, වේගවත් වර්ධනය සහ ප්‍රවේණිකව වෙනස් කිරීමේ හැකියාව නිසා කාර්මික, කෘෂිකාර්මික හා පාරිසරික ක්ෂේත්‍රවල බහුලව භාවිත වේ.
• කාර්මික පැසවීම: ප්‍රාථමික පරිවෘත්තීය ඵල (සීනි පැසවීමෙන් Saccharomyces cerevisiae මගින් එතනෝල් නිපදවීම, ඇසිටික් අම්ලය, ලැක්ටික් අම්ලය); ද්විතීයික පරිවෘත්තීය ඵල (Penicillium chrysogenum මගින් පෙනිසිලින් ප්‍රතිජීවකය නිපදවීම).
• කාර්මික එන්සයිම: බැසිලස් බැක්ටීරියා මගින් ප්‍රෝටියේස් (රෙදි සෝදන කුඩු), ඇස්පර්ගිලස් මගින් ඇමයිලේස් (පිෂ්ටය සීනි බවට පත් කිරීම), සහ පළතුරු යුෂ පැහැදිලි කිරීමට පෙක්ටිනේස්.
• කෘෂිකාර්මික යෙදුම්: ජෛව නයිට්‍රජන් තිර කිරීම (රනිල ශාක සමග රයිසෝබියම් සහ නිදහස්වාසී ඇසොටොබැක්ටර්), මයිකොරයිසා දිලීර (පොස්පේට් අවශෝෂණය), සහ ජෛව කෘමිනාශක (කෘමි හානි වළක්වන Bacillus thuringiensis - Bt විෂ).
• ජෛව පිළියම්කරණය (Bioremediation): පරිසරයේ ඇති විෂ ද්‍රව්‍ය ක්ෂුද්‍රජීවීන් මගින් බිඳහෙළීම; තෙල් කාන්දුවීම් පිරිසිදු කිරීමට Pseudomonas putida සහ ජෛව වායු නිපදවීමට මීතේන්ජනක බැක්ටීරියා භාවිතය.

Must know

• ප්‍රාථමික එදිරිව ද්විතීයික පරිවෘත්තීය ඵල: ප්‍රාථමික ඵල (එතනෝල්) ක්ෂුද්‍රජීවීන්ගේ ඝාතීය වර්ධන අවධියේදී සෛල වර්ධනය සමගම නිපදවේ; ද්විතීයික ඵල (ප්‍රතිජීවක) ස්ථාවර අවධියේදී නිපදවේ.
• බැච් (කාණ්ඩ) එදිරිව අඛණ්ඩ සංස්කෘතිය: බැච් ක්‍රමයේදී පෝෂක එකවර ලබා දී අවසානයේ ඵලදාව ලබා ගනී; අඛණ්ඩ ක්‍රමයේදී අඛණ්ඩව නැවුම් පෝෂක එකතු කරමින් අඛණ්ඩව ඵලදාව ලබා ගනී.
• Bt විෂෙහි විශේෂිතභාවය: Bt ප්‍රෝටීන සක්‍රීය වන්නේ කෘමීන්ගේ ක්ෂාරීය බඩවැල් පරිසරයේ (pH > 9) පමණක් බැවින් ආම්ලික ආමාශ ඇති මිනිසුන්ට හා පෘෂ්ඨවංශීන්ට හානියක් සිදු නොවේ.

මූලාශ්‍රය: NIE G.C.E. (A/L) Biology Syllabus & Resource Book, Unit 9

මුලින්ම මේවා ඉගෙන ගන්න

ඊළඟට යොමු වන්නේ

අදාළ මාතෘකා

විෂය නිර්දේශයේ